โครงหลังคาไม้ หอฉัน วัดทรายขาว จังหวัดสงขลา โบราณสถานขึ้นทะเบียน เป็นอาคารไม้ซึ่งมีระยะห่างระหว่างเสารับโครงหลังคากว้าง ขื่อรับโครงสร้างหลังคาเป็นลักษณะขื่อคัดแบบประกบคู่ ขื่อคัดหมายถึงขื่อ 2 ระดับทำหน้าที่หนีบดั้งให้มั่นคงลดโอกาสในการแกว่งจากแรงลม และ ค้ำโครงอาคารระหว่างเสาด้วย ลักษณะที่น่าสนใจของโครงหลังคานี้คือ อกไก่ 2 ระดับ โดยอกไก่ระดับล่างทำหน้าที่หนุนจันทันและตะเข้สัน อกไก่ระดับบนใช้พาดหัวกลอน ระบบนี้ทำให้ระนาบของผืนหลังคาบริเวณสันแอ่นโค้งกระดกขึ้นอีกเล็กน้อยคล้ายปลายนิ้วของนางรำมโนราห์ตามลักษณะเฉพาะถิ่นของหลังคาซึ่งพบในพื้นที่จังหวัดสงขลาที่อกไก่ของหลังคาทรงจั่วจะถูกยกสูงขึ้นจากจุดบรรจบของจันทันกับใบดั้งเป็นการสร้างระนาบโค้งของผืนหลังคาทั้งที่จันทันตรงมิได้โกลนรูปสร้างระนาบโค้งเช่นเดียวกับพื้นถิ่นภาคกลางและภาคเหนือของประเทศไทย
ภาพประกอบโดย สันธาน เวียงสิมา สถาปนิก



